Leczenie ran Newsy Obok slidera Opieka nad pacjentem

Rana po cesarskim cięciu – jak ją oczyścić?

Ten tekst przeczytasz w 4 min.

Najczęściej wykonywaną operacją ginekologiczną w ostatnich latach jest cięcie cesarskie. Jak pielęgnować i oczyszczać ranę po tej operacji, aby nie wystąpiły powikłania, a blizna pozostała niewidoczna? O swoich doświadczeniach w leczeniu u kobiet ran po cesarskim cięciu w rozmowie z Evereth News opowiada pielęgniarka z długoletnim doświadczeniem w opiece nad raną, mgr Elżbieta Szkiler.

Wskazania do cięcia cesarskiego

Wśród wskazań do przeprowadzenia cięcia cesarskiego są ciąże z grupy wysokiego ryzyka. Wyróżnia się trzy grupy wskazań, według kryterium stopnia pilności:

  • wskazania elektywne (planowe) – nieprawidłowe położenie płodu, niewspółmierność porodowa, stan po więcej niż 2 cięciach cesarskich, wady macicy, wskazania pozapołożnicze, brak akceptacji kobiety w ciąży porodu naturalnego,
  • wskazania pilne – potencjalne zagrożenie zdrowia lub życia kobiety w ciąży lub płodu, nieprawidłowe ułożenie płodu, dystocja szyjkowa, stan przedrzucawkowy, objawy zagrożenia płodu,
  • wskazania nagłe – bezpośrednie zagrożenie zdrowia lub życia ciężarnej lub dziecka, wypadnięcie pępowiny, pęknięcie macicy, przedwczesne oddzielenie łożyska, ostre objawy zagrożenia płodu.

– W swojej praktyce zawodowej zdarzają mi się pacjentki z raną po cesarskim cięciu – powiedziała Elżbieta Szkiler. Większy problem z gojeniem takiej rany mają zazwyczaj kobiety z nadwagą. Spowodowane jest to fizjologią, ponieważ warstwa tkanki tłuszczowej nie zrasta się, natomiast zrosnąć musi się tkanka podskórna i skórna. Noszenie dziecka i wysiłek w trakcie opieki nad dzieckiem powoduje napięcie tkanki skórnej, co czasem bardzo utrudnia zamknięcie rany.

Zakażenie rany po cięciu cesarskim dotyczy 5–7% przypadków

Cesarskie cięcie niesie za sobą 4-krotnie większe ryzyko powikłań u matki. Jednym z nich, które wydłuża hospitalizację, jest zakażenie rany po cięciu cesarskim. Jak wykazali naukowcy, profilaktyczne stosowanie antybiotyków podczas CC zmniejsza częstość występowania zakażeń.

Według klinicznego podziału zakażeń ran pooperacyjnych wyróżnia się zakażenia powierzchowne i głębokie. Zakażenia powierzchowne dotyczą skóry oraz tkanki podskórnej. Natomiast zakażenia głębokie występują w głęboko położonych tkankach, czyli w powięziach oraz mięśniach. Aby doszło do tego rodzaju zakażeniach, muszą pojawić się takie objawy, jak wydzielina ropna z rany, samoistne rozejście rany lub otworzenie jej chirurgicznie z powodu gorączki powyżej 38 stopni i miejscowego bólu w ranie oraz potwierdzona badaniem obrazowym lub reoperacją obecność ropnia.

Mgr Elżbieta Szkiler podczas wykładu na konferencji “Postępowanie z raną przewlekłą”

Czynniki ryzyka zakażenia rany po cc

Do czynników zwiększających ryzyko zakażenia rany po cesarskim cięciu zalicza się:

  • CC ze wskazań nagłych,
  • rozpoczęcie się porodu przed operacją,
  • długi czas trwania porodu,
  • długi okres od pęknięcia błon płodowych do momentu wykonania CC,
  • wielokrotne badanie przez pochwę przed porodem,
  • cukrzyca u ciężarnej,
  • otyłość,
  • niedokrwistość u ciężarnej,
  • czynniki zmniejszające odporność matki, jak niedożywienie, ciężka choroba płuc i wątroby oraz mocznica.

Oczyszczanie rany po cięciu cesarskim

Rana po cesarskim cięciu przez pierwsze dni zasklepia się. Początkowo kobieta może odczuwać ból lub mrowienie. Może towarzyszyć również brak czucia miejsca cięcia. W codziennej higienie rany stosuje się hipoalergiczne mydła. Odpowiednie oczyszczenie rany i zachowanie higieny w ranie skraca proces gojenia.

– Do oczyszczania rany po operacji cięcia cesarskiego niezwykle skutecznie sprawdza się między innymi SutriSept Płyn – tłumaczy pielęgniarka Elżbieta Szkiler. Jest to preparat, który utrzyma ranę w czystości, uchroni ją przed zakażeniem oraz powstaniem w niej biofilmu, a dodatkowo zapewni odpowiednie nawilżenie.  U pierwszej pacjentki rozejście się rany nie było duże, ok. 1,5 cm, i jednocześnie płytkie. Jednak sączył się z niej niewielki wysięk. Umycie rany tym preparatem, zbliżenie brzegów i zaklejenie plastrem silikonowym spowodowało szybkie zamknięcie rany. Po 7 dniach chora zadzwoniła, że rana już jest zamknięta.

Szwy po cesarskim cięciu

Ranę po cięciu cesarskim należy utrzymywać w czystości oraz jak najczęściej wietrzyć. Jeżeli  zostały użyte szwy nierozpuszczalne, po 6-8 dobach po porodzie, zostaną zdjęte. Do objawów, które mogą wskazywać o zakażeniu rany po cięciu cesarskim zalicza się intensywny ból w miejscu nacięcia, pojawienie się wydzieliny ropnej, zaczerwienienie, rozejście lub obrzęk rany oraz gorączkę.

Rana po cesarskim cięciu – jak ją oczyścić?

Blizna po cesarskim cięciu

Wielkość blizny po operacji cięcia cesarskiego uwarunkowana jest rodzajem przeprowadzonego cięcia. To, czy zostanie zastosowane cięcie poprzeczne czy podłużne, zależy od położenia dziecka, wielkości płodu, a także od wymiarów kobiety rodzącej. Zazwyczaj blizna po cesarskim cięciu ma 23 mm szerokości oraz 10–15 cm długości.

Jak tłumaczy Elżbieta Szkiler, blizny przerostowe mogą zacząć przerastać nawet po roku od powstania blizny. Zapobieganie im jest niezwykle istotne, ponieważ nawet po kilku latach od  nieprawidłowego zagojenia rany w takiej bliźnie mogą pojawić się komórki nowotworowe.

Powikłania po cięciu cesarskim

Do najczęstszych powikłań po cesarskim cięciu należy krwotok okołoporodowy, uraz pęcherza moczowego, uraz moczowodu, uszkodzenie i niedrożność jelit, zator płynem owodniowym, zator powietrzny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa oraz zakażenia. Podwyższonym ryzykiem powikłań obarczone są nie pierwsze, a kolejne operacje cięcia cesarskiego.

Jak wynika z badań z 1990 r. C. Chazotte i WR. Cohen „Catastrophic complications of previous cesarean section”, do najpoważniejszych powikłań po cesarskim cięciu autorzy zaliczyli śmierć pacjentki, łożysko przodujące, łożysko przyrośnięte, pęknięcie macicy oraz krwotok zagrażający życiu.

Cesarskie cięcie, jak inne operacje brzuszne, nie są obojętne dla organizmu kobiety. Powikłania, które mogą wystąpić, dotyczą układu rozrodczego, moczowego oraz pokarmowego. Przy każdej kolejnej cesarce zdecydowanie wzrasta prawdopodobieństwo powikłań.

Źródła:

[1] Grzegorz H. Bręborowicz, Położnictwo i ginekologia, Warszawa 2015, s. 439.

[2] M. Jóźwik, M. Jóźwik, M. Jóźwik. Perinatologia, Neonatologia i Ginekologia, 2008;1(1):57–65.

[3] http://www.rodzicpoludzku.pl/cesarskie-ciecie/polog-po-cieciu-cesarskim.html

 

Przeczytaj także: Oczyszczanie rany. Jak oddzielić od rany przyschnięty opatrunek?

Artykuł powstał we współpracy z firmą Verco SA.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *