Światowy Dzień Zapalenia Płuc – 12 tys. zgonów rocznie w Polsce z powodu tej choroby
Choroby wewnętrzne Newsy Pod sliderem Szczepienia Zakażenia

Światowy Dzień Zapalenia Płuc – 12 tys. zgonów rocznie w Polsce z powodu tej choroby

Ten tekst przeczytasz w 4 min.

12 listopada obchodzony jest Światowy Dzień Zapalenia Płuc. Jak zaznaczają eksperci, dawniej choroba ta była wyrokiem śmierci, ale i dziś jest wciąż groźna i coraz częściej wymaga hospitalizacji, szczególnie wśród małych dzieci i osób starszych. Specjaliści przypomnieli również, że antybiotyki czasami zawodzą, dlatego należy stosować szczepienia ochronne, w tym przeciwko pneumokokom – mówili.

Jak wynika z danych udostępnionych podczas spotkania ekspertów z mediami, co roku z powodu zapalenia płuc w Unii Europejskiej traci życie 120 tys. osób, w tym 12 tys. Polaków. Choroba najbardziej groźna jest dla małych dzieci. Jest przyczyną zgonu ponad 800 tys. najmłodszych do 5. roku życia na świecie, to 15 proc. wszystkich zgonów w tej grupie wiekowej. 

Najwięcej zgonów z powodu zapalenia płuc występuje w Azji Południowej i Afryce Subsaharyjskiej

Pomimo tego, że choroba ta prowadzi do zgonu najmłodszych najczęściej w Azji Południowej i Afryce Subsaharyjskiej, jest również poważnym wyzwaniem dla opieki medycznej również w krajach rozwiniętych. W wyniku ostrych infekcji dolnych dróg oddechowych do szpitala w UE rocznie trafia ponad 1 mln osób, a w Polsce od 120 do 140 tys. Wśród osób, które najczęściej trafiają do szpitala z zapaleniem płuc są dzieci do 5. roku życia, a w szczególności do 2. roku życia.

Zapalenie płuc wywołują wirusy, np. wirusy grypy oraz różnego typu bakterie przenoszone drogą kropelkową, szczególnie pneumokoki (Streptococcus pneumoniae), mykoplazma (Mycoplasma pneumoniae) oraz pałeczka hemofilna typu b (Haemophilus influenzae typu B). Podczas zakażenia bakteriami stosuje się antybiotyki, jednak z powodu narastającej na całym świecie oporności na ich działanie, nie zawsze są one skuteczne.

– Rośnie liczba szczepów bakterii, które nie reagują na leczenie, co z kolei zwiększa ryzyko niebezpiecznego przebiegu choroby i wystąpienia powikłań – podkreślił dr hab. n. med. Henryk Mazurek, kierownik Kliniki Pneumonologii i Mukowiscydozy Oddziału Terenowego Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc w Rabce-Zdroju. Specjalista zaznaczył, że ważne jest poddawanie się szczepieniom chroniącym przed groźnymi zakażeniami, wywoływanymi przez wirusy grypy, jak i pneumokoki oraz pałeczki hemofilne.

Szczepionki na pneumokoki od 2017 r. refundowane są z budżetu państwa

Szczepionki dla dzieci chroniące przed pałeczkami hemofilnymi (od 2007 r.) i pneumokokami (od 2017 r.) opłacane są w całości z budżetu państwa. Natomiast szczepionki przeciwko grypie w Polsce od wielu lat są zalecane, jednak ich koszty nie są refundowane. W 50 proc. opłacane są dla osób po 65. roku życia, a refundowanie w całości coraz częściej gwarantują pracodawcy lub samorządy.

Jak twierdzi prof. Andrzej Radzikowski z I Katedry Pediatrii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, szczepienia dzieci mają istotne znaczenie, ponieważ chronią je przed groźnymi infekcjami, jak zakażenia inwazyjne dróg oddechowych, sepsa oraz zapalenia opon mózgowych.

– Szczepienia te mają też dodatkowe korzyści, ponieważ obniżają zapadalność na inne choroby wywoływane przez te drobnoustroje, m.in. nieinwazyjne zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego i bakteryjne zapalenia zatok – dodał.

Szczepionki zwiększają ogólną odporność populacyjną

Szczepionki przyczyniają się także do zwiększenia ogólnej odporności populacyjnej na zakażenia. Dzięki temu, zmniejsza się liczba infekcji u dzieci oraz niezaszczepionych dorosłych. Ma to szczególne znaczenie dla osób starszych, które są bardziej podatne na różnego rodzaju infekcje, m.in. zapalenie płuc. Najczęściej źródłem zarażenia seniorów są właśnie dzieci.

Odporność populacyjna zwiększa się zazwyczaj po kilku latach od wprowadzenia powszechnych szczepień. Takie efekty można zauważyć również w Polsce, m.in. po pięciu latach szczepień przeciwko pałeczkom hemofilnym. W 2012 r. zauważono spadek hospitalizacji dzieci do drugiego roku życia z zapaleniem płuc wywołanym przez te bakterie. Dzięki szczepionkom wyeliminowano również wywoływane przez pałeczkę hemofilną zapalenie opon mózgowych.

Efekty odporności populacyjnej dzięki szczepionkom na pneumokoki będą widoczne na koniec 2022 r.

Jak podkreślili eksperci, w naszym kraju nie widać jeszcze efektów szczepień przeciwko pneumokokom, ponieważ jest na to jeszcze za wcześnie, gdyż szczepienia te są u nas prowadzone zbyt krótko.

– Obecnie nie została jeszcze zaszczepiona nawet połowa dzieci w wieku poniżej 5. roku życia. Efekt szczepień może być w pełni widoczny dopiero wtedy, kiedy pełny trzydawkowy schemat szczepienia otrzymają wszystkie roczniki dzieci poniżej 5. roku życia, co stanie się na koniec 2022 roku – tłumaczyła Magdalena Mrożek-Gąsiorowska z firmy Pracownia HTA.

WHO o szczepionkach przeciw pneumokokom

Ekspertka wyjaśniała, że na świecie stosuje się dwa rodzaje szczepionek chroniących przed pneumokokami: dziesięcio- i trzynastowalentne (w zależności od liczby szczepów bakterii, przed którymi chronią: dziesięcioma lub trzynastoma). W Polsce refundowany jest preparat 10-walentny.

– Wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) z 2019 r. wskazują, że obie dostępne szczepionki przeciw pneumokokom są skuteczne i mogą być zastosowane w programie szczepień ochronnych dzieci. Brak jest badań porównujących bezpośrednio oba produkty lecznicze, mogących wykazać ewentualne różnice w zakresie ogólnego wpływu na zmniejszenie obciążenia chorobą – zwróciła uwagę Mrożek-Gąsiorowska.

Która szczepionka przeciw pneumokokom jest skuteczniejsza?

Jak sugeruje WHO, przy wyborze danego produktu leczniczego w konkretnym kraju należy się kierować m.in. sytuacją epidemiologiczną, a także dostępem do danej szczepionki, jak również jej ceną.

– Mamy kraje, które zdecydowały się na szczepionkę 10-walentną, 13-walentną, albo stosują oba preparaty, jak np. Szwecja. Są kraje, które zdecydowały się na zamianę szczepionki 13-walentnej na 10-walentną i odwrotnie – dodała specjalistka z Pracowni HTA.

Zarejestruj się na największą w Polsce e-konferencję o zakażeniach - Forum Zakażeń ONLINE

Źródło: Rynek Zdrowia/PAP

Przeczytaj także: Radioterapia to bezpieczna metoda leczenia i nie niesie ze sobą ryzyka choroby popromiennej

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *